Przejdź do treści

Czas, miejsce i istnienie – gramatyka japońska N5

に, から〜まで, ごろ, ぐらい, へ, あります i います – dziewięć punktów o tym, kiedy, gdzie i czy coś w ogóle jest.

に（時） · o…, w… — dokładny punkt w czasie, nie przedział

konkretny punkt na zegarze albo w kalendarzu

Stawiamy przy czasie, który da się wskazać liczbą lub nazwą: godzinie, dacie, dniu tygodnia. Przy określeniach względnych — dziś, jutro, w przyszłym tygodniu — に nie występuje.

określenie czasu z liczbą lub nazwą + に

Przykłady

  • 六時ろくじに晩ばんごはんを食たべます。O szóstej jem kolację.Godzina jest punktem, który da się wskazać liczbą.
  • 日曜日にちようびに友ともだちと会あいます。W niedzielę spotykam się z przyjacielem.Nazwa dnia tygodnia też jest konkretna. Przy 明日 czy 今日 partykuły już nie będzie.

から〜まで · od… do… — z dokładnym początkiem i końcem

zakres wyznaczony początkiem i końcem

Wyznacza odcinek: w czasie albo w przestrzeni. Obie części mogą wystąpić osobno — から samo mówi tylko o początku, まで samo tylko o granicy końcowej.

rzeczownik + から + rzeczownik + まで

Przykłady

  • 九時くじから五時ごじまで働はたらきます。Pracuję od dziewiątej do piątej.Odcinek czasu wyznaczony z obu stron.
  • 駅えきから家いえまで歩あるきます。Z dworca do domu idę pieszo.Ta sama para obsługuje odległość w przestrzeni.
  • 会社かいしゃから駅えき迄まで歩あるきます。Idę pieszo z firmy do stacji.迄 czytamy まで: końcowa granica zakresu. Podstawowy zapis w kursie to まで; w dokumentach urzędowych partykuły zapisuje się kaną.

ごろ · około (o jakiejś porze)

przybliżony moment — mniej więcej o tej porze

Dokłada się do punktu w czasie i rozluźnia go. Dotyczy wyłącznie momentów, nigdy ilości ani długości trwania — tym zajmuje się ぐらい.

określenie momentu + ごろ (partykuła に zwykle znika)

Przykłady

  • 三時さんじごろ電話でんわします。Zadzwonię koło trzeciej.Po ごろ można pominąć に.
  • 毎日まいにち、六時ろくじごろ帰かえります。Codziennie wracam koło szóstej.Powtarzalny zwyczaj o niedokładnej porze.
  • 電車でんしゃは九時くじごろ駅えきに着つきました。Pociąg dotarł na stację około dziewiątej.ごろ wskazuje przybliżoną godzinę pojedynczego przyjazdu.
  • 飛行機ひこうきは二時にじごろ空港くうこうに着つきました。Samolot dotarł na lotnisko około drugiej.ごろ wskazuje przybliżoną godzinę pojedynczego przyjazdu.
  • 明日あしたは八時はちじ頃ごろに家いえを出でます。Jutro wyjdę z domu około ósmej.頃 czytamy ごろ: przybliżony moment, tutaj około ósmej. Podstawowy zapis w kursie to ごろ.

ぐらい · około (ile, jak długo)

przybliżona ilość albo długość trwania

Rozluźnia liczbę: ile sztuk, ile minut, jak daleko. Odpowiada na pytanie „ile”, a nie „kiedy” — i to jest granica, która oddziela je od ごろ.

liczebnik z licznikiem + ぐらい (wymiennie z くらい)

Przykłady

  • 一時間いちじかんぐらい待まちました。Czekałem jakąś godzinę.Długość trwania, nie moment rozpoczęcia.
  • 学校がっこうまで十分じゅっぷんぐらいかかります。Do szkoły idzie się jakieś dziesięć minut.Szacowany czas przejścia — znowu ilość, nie punkt w czasie.
  • 駅えきまで十五分じゅうごふん位ぐらい歩あるきます。Do stacji idę pieszo około piętnastu minut.位 czytamy ぐらい: przybliżona długość trwania. Podstawowy zapis w kursie to ぐらい; istnieje też forma くらい.
  • 空港くうこうまで一時間いちじかんくらいかかります。Do lotniska jedzie się około godziny.「くらい」 to druga forma przybliżonej długości trwania.

へ · w którą stronę lub do kogo — kierunek albo adresat

kierunek albo adresat, ku któremu coś zmierza

Kładzie nacisk na obrany kierunek, a nie na dotarcie. W zdaniach o ruchu wymienia się z に i obie są wtedy poprawne; różnica polega na tym, że に patrzy na punkt dojścia, a へ na sam zwrot ruchu. Jedyne miejsce, w którym に go nie zastąpi, to pozycja przed の: 母への手紙.

rzeczownik oznaczający miejsce albo adresata + へ (w tej roli znak へ czyta się „e”); przed rzeczownikiem: rzeczownik + への + rzeczownik (母への手紙)

Przykłady

  • 来週らいしゅう、大阪おおさかへ行いきます。W przyszłym tygodniu jadę do Osaki.Tu równie naturalne jest に — przy zwykłym ruchu obie partykuły są wymienne.
  • みんなが海うみへ向むかいました。Wszyscy ruszyli w stronę morza.向かう samo znaczy „obrać kierunek”, więc へ pasuje do niego dobrze; に też tu stanie.
  • 母ははへの手紙てがみをまだ出だしていない。Listu do mamy jeszcze nie wysłałem.Przed の staje wyłącznie へ: 母にの手紙 nie istnieje. To jedyne miejsce, w którym te dwie partykuły nie są wymienne.
  • これは友ともだちへのプレゼントです。To jest prezent dla przyjaciela.へ wskazuje adresata prezentu, a の łączy tę frazę z nazwą rzeczy.

に（存在の場所） · gdzie ktoś albo coś się znajduje — bez czynności

miejsce, w którym ktoś lub coś się znajduje

Trzecie zadanie tej samej partykuły: wskazuje położenie przy czasownikach istnienia i przebywania. Nic się tu nie dzieje, więc で byłoby błędem.

rzeczownik oznaczający miejsce + に + あります / います / 住む

Przykłady

  • つくえの上うえに本ほんがあります。Na biurku leży książka.Nie ma czynności, jest samo położenie.
  • 部屋へやにだれもいません。W pokoju nikogo nie ma.Przy zaprzeczonym istnieniu partykuła się nie zmienia.

〜前に · zanim…, przed… — zwykła kolejność, bez odcienia

czynność wykonana wcześniej niż druga

Ustawia dwa zdarzenia w kolejności. Czasownik przed 前に zawsze stoi w formie słownikowej, niezależnie od tego, w jakim czasie jest całe zdanie — to najczęstsze potknięcie na tym poziomie.

czasownik w formie słownikowej + 前に; rzeczownik + の前に

Przykłady

  • 寝ねる前まえに歯はをみがきます。Przed snem myję zęby.寝る zostaje w formie słownikowej — sen jeszcze nie nastąpił; tak samo w zdaniu o przeszłości: 寝る前に歯をみがきました。
  • 食事しょくじの前まえに手てを洗あらってください。Przed posiłkiem proszę umyć ręce.Po rzeczowniku wchodzi の.
  • 出でかけるまえに、窓まどを閉しめます。Przed wyjściem zamykam okno.まえに to zapis hiraganą konstrukcji 前に. Przed nią czasownik pozostaje w formie słownikowej.

あります / います · jest, znajduje się — あります o rzeczach, います o żywych

istnienie — osobne czasowniki dla rzeczy i dla żywych

Japoński rozdziela istnienie na dwa czasowniki. います dotyczy ludzi i zwierząt, あります wszystkiego pozostałego — w tym roślin, przedmiotów i wydarzeń. To podział, który japoński przeprowadza po swojemu, a nie według biologii: drzewo żyje, a mimo to bierze あります. Dla ucznia najpewniejsza reguła brzmi: ludzie i zwierzęta — います, reszta — あります.

miejsce + に + rzeczownik + が + あります / います

Przykłady

  • 冷蔵庫れいぞうこに牛乳ぎゅうにゅうがあります。W lodówce jest mleko.Przedmiot — あります.
  • 教室きょうしつに学生がくせいがいます。W sali są studenci.Osoby — います. Zamiana czasowników brzmiałaby tu rażąco.
  • 図書館としょかんに先生せんせいが居います。Nauczyciel jest w bibliotece.居ます czytamy います. Tutaj oznacza obecność osoby; zwykle zapisuje się je kaną.
  • 冷蔵庫れいぞうこに牛乳ぎゅうにゅうが有あります。W lodówce jest mleko.有ります czytamy あります. W tym zdaniu mówi o obecności mleka, nie o jego właścicielu. Zwykły zapis to あります.
  • 駅えきの前まえに公園こうえんが在あります。Przed dworcem jest park.在ります czytamy あります. Ten zapis podkreśla lokalizację; zwykle używa się kana あります.

〜たあとで · po tym, jak… — samo umiejscowienie w czasie

umiejscowienie czynności po innej, już zamkniętej

Umieszcza drugą czynność po pierwszej. Przed あとで stoi forma た, nawet jeśli całe zdanie mówi o przyszłości — to czas względny, nie bezwzględny. Blisko tu do 〜てから, ale てから mocniej wiąże obie czynności w jedną kolejność, a あとで tylko umiejscawia drugą po pierwszej.

czasownik w formie た + あとで; rzeczownik + の + あとで

Przykłady

  • 仕事しごとが終おわったあとで、買かい物ものに行いきます。Po skończonej pracy idę na zakupy.終わった w formie た, choć zdanie mówi o przyszłości — forma opisuje kolejność, nie czas.
  • ごはんを食たべたあとで、薬くすりを飲のんでください。Proszę wypić lek po jedzeniu.てから powiedziałoby tu prawie to samo, mocniej podkreślając kolejność: lek dopiero po jedzeniu, nie wcześniej.
  • 授業じゅぎょうが終おわった後あとで、図書館としょかんへ行いきます。Po lekcji idę do biblioteki.後で czytamy あとで: po zakończeniu wcześniejszej czynności. Podstawowy zapis w kursie to あとで.

Skąd ten materiał

Wszystko powyżej pochodzi z darmowej części aplikacji Kaname i przeszło jej przegląd treści.

App Store →Za darmo: cały poziom JLPT N5, bez limitu sesji i bez reklam. Wyższe poziomy w zakupie; analiza AI: kilka wywołań miesięcznie gratis.

  • KanamePowtórki JLPT: N5 N4 N3 N2 N1

Nauka japońskiego